Chi phí quản lý doanh nghiệp bao gồm những gì? Cách hạch toán và tối ưu

Chi phí quản lý doanh nghiệp gồm những gì? Tài khoản 642 và ranh giới

Mục lục

Danh sách chi phí quản lý doanh nghiệp thì dễ liệt kê. Phần khó là ranh giới: tiền điện của toàn bộ nhà máy chia thế nào, lương của trưởng phòng vừa quản lý vừa bán hàng xếp vào đâu.

Phân loại sai không làm sai tổng chi phí, nên khó phát hiện. Nhưng nó làm sai giá thành sản phẩm và sai mọi phân tích theo bộ phận.

Và một khoản cần bỏ khỏi mọi danh sách từ năm nay: lệ phí môn bài đã bãi bỏ hoàn toàn từ 01/01/2026.

Chi phí quản lý doanh nghiệp là gì?

Là chi phí phục vụ việc quản lý và điều hành chung toàn doanh nghiệp, không gắn trực tiếp với việc sản xuất một sản phẩm cụ thể, cũng không gắn với việc bán một đơn hàng cụ thể.

Hạch toán vào tài khoản 642.

Chi phí quản lý doanh nghiệp gồm những gì? Tài khoản 642 và ranh giới

Hai đặc điểm phân biệt:

Đặc điểm Nội dung
Phục vụ toàn doanh nghiệp Không thuộc riêng một phân xưởng hay một bộ phận bán hàng
Phần lớn là định phí Không tăng giảm theo sản lượng hay doanh thu

Đặc điểm thứ hai có hệ quả về cách đọc con số, xem phần chỉ số ở dưới.

Chi phí quản lý doanh nghiệp gồm những gì

Nhóm Nội dung cụ thể
Chi phí nhân viên quản lý Lương, phụ cấp của ban giám đốc, phòng kế toán, nhân sự, hành chính, pháp chế, và các khoản bảo hiểm doanh nghiệp đóng cho nhóm này
Khấu hao tài sản cố định Tài sản dùng cho bộ phận quản lý: nhà văn phòng, thiết bị văn phòng, xe đưa rước ban giám đốc
Chi phí đồ dùng văn phòng Văn phòng phẩm, công cụ dụng cụ cho bộ phận quản lý
Dịch vụ mua ngoài Thuê văn phòng, điện nước phần văn phòng, internet, điện thoại, kiểm toán, tư vấn pháp lý, dịch vụ kế toán
Thuế, phí, lệ phí Lưu ý: lệ phí môn bài đã bãi bỏ từ 01/01/2026. Phần còn lại gồm các loại phí, lệ phí khác theo quy định
Chi phí dự phòng Dự phòng phải thu khó đòi
Chi phí khác Công tác phí của bộ phận quản lý, hội họp, đào tạo nhân sự quản lý, chi phí ngân hàng

Chi phí quản lý doanh nghiệp gồm những gì? Tài khoản 642 và ranh giới

Khoản cần bỏ khỏi danh sách từ 2026

Khoản Tình trạng
Lệ phí môn bài Bãi bỏ hoàn toàn từ 01/01/2026 theo Nghị quyết 198/2025 và Nghị định 362/2025

Đây là khoản cổ điển của tài khoản 642, nên mọi tài liệu nội bộ, bảng kế hoạch chi phí và bài viết còn nêu khoản này cần được rà lại.

Không còn tồn tại khái niệm bậc lệ phí môn bài theo mức vốn điều lệ.

Ranh giới phân loại: phần khó nhất

Đây là phần có giá trị nhất của bài.

Ba nhóm chi phí dễ bị xếp lẫn

  Chi phí sản xuất chung Chi phí bán hàng Chi phí quản lý doanh nghiệp
Phục vụ Hoạt động sản xuất tại phân xưởng Hoạt động bán và giao hàng Quản lý điều hành chung
Vào đâu Giá thành sản phẩm Chi phí trong kỳ Chi phí trong kỳ
Tài khoản 627 641 642

Khác biệt quan trọng nhất nằm ở dòng thứ hai. Chi phí sản xuất chung đi vào giá thành sản phẩm, nên nó chỉ thành chi phí khi sản phẩm được bán. Hai nhóm còn lại vào chi phí ngay trong kỳ.

Hệ quả: xếp một khoản chi phí sản xuất chung sang chi phí quản lý doanh nghiệp làm giá thành sản phẩm thấp giả, và làm chi phí kỳ này cao giả.

Bảng phân loại các khoản dễ nhầm

Khoản chi Xếp vào Lý do
Lương quản đốc phân xưởng 627 Quản lý sản xuất, không phải quản lý doanh nghiệp
Lương kế toán trưởng 642 Quản lý chung
Lương nhân viên bán hàng 641  
Khấu hao nhà xưởng 627  
Khấu hao nhà văn phòng 642  
Khấu hao kho thành phẩm 641 Phục vụ bảo quản hàng chờ bán
Điện nước phân xưởng 627  
Điện nước văn phòng 642  
Chi phí vận chuyển hàng đi bán 641 Không phải 642
Chi phí vận chuyển nguyên vật liệu về kho Vào giá gốc hàng tồn kho Không phải chi phí trong kỳ
Chi phí kiểm toán báo cáo tài chính 642  
Chi phí quảng cáo, khuyến mại 641  
Dự phòng phải thu khó đòi 642  
Dự phòng giảm giá hàng tồn kho Theo quy định về giá vốn Không phải 642

Dòng chi phí vận chuyển nguyên vật liệu là dòng hay sai nhất, và sai này có tác động kéo dài: đưa vào chi phí trong kỳ thay vì vào giá gốc hàng tồn kho làm chi phí kỳ này cao và giá vốn các kỳ sau thấp.

Khi một khoản phục vụ nhiều mục đích

Tình huống Cách xử lý
Tiền điện một đồng hồ cho cả xưởng và văn phòng Phân bổ theo tiêu chí hợp lý, ví dụ diện tích hoặc công suất thiết bị
Trưởng phòng vừa quản lý vừa trực tiếp bán hàng Phân bổ theo thời gian, hoặc xếp theo chức năng chính
Xe dùng cho cả giao hàng và việc hành chính Phân bổ theo mục đích sử dụng

Ba yêu cầu với việc phân bổ:

Phải có tiêu chí được ghi lại. Không phân bổ theo cảm giác từng kỳ.

Phải nhất quán giữa các kỳ. Đổi tiêu chí làm số liệu không so sánh được.

Tiêu chí phải có liên hệ nhân quả với khoản chi. Phân bổ tiền điện theo doanh thu là không hợp lý, vì doanh thu không gây ra tiêu thụ điện.

Khoản nào không được trừ khi tính thuế

Phân loại đúng vào tài khoản 642 không đồng nghĩa với được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp. Đây là hai việc khác nhau.

Khoản Được trừ
Chi không có hóa đơn, chứng từ hợp pháp Không
Chi từ 5 triệu đồng trả bằng tiền mặt Không, theo ngưỡng của Nghị định 181/2025/NĐ-CP từ 01/7/2025. Trước đó là 20 triệu
Tiền chậm nộp thuế, tiền phạt vi phạm hành chính Không
Chi vượt định mức theo quy định Phần vượt không được trừ
Chi không phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh Không
Dự phòng lập không đúng quy định Không

Ngưỡng 5 triệu đồng là thay đổi quan trọng nhất và nhiều doanh nghiệp chưa cập nhật. Rất nhiều khoản chi quản lý doanh nghiệp nằm trong khoảng 5 đến 20 triệu, trước đây trả tiền mặt không sao, từ 01/7/2025 thì bị loại.

Việc nên làm: đánh dấu các khoản không được trừ ngay khi hạch toán, không chờ tới kỳ quyết toán. Chi tiết tác động xem lợi nhuận sau thuế là gì.

Hai chỉ số theo dõi và cách đọc đúng

Chỉ số Công thức
Tỷ lệ chi phí quản lý trên doanh thu Chi phí quản lý doanh nghiệp chia doanh thu
Chi phí quản lý tuyệt đối theo kỳ Số tiền, so với kỳ trước

Chi phí quản lý doanh nghiệp gồm những gì? Tài khoản 642 và ranh giới

Vì sao phải đọc cả hai

Chi phí quản lý doanh nghiệp phần lớn là định phí, nên tỷ lệ trên doanh thu thay đổi theo doanh thu dù chi phí không đổi.

Trường hợp Doanh thu Chi phí QLDN Tỷ lệ
A 50.000 4.500 9,0%
B 50.000 5.200 10,4%
C 62.000 5.200 8,4%

Đơn vị: triệu đồng.

Kiểm tra: 4.500 chia 50.000 bằng 9,0%. 5.200 chia 50.000 bằng 10,4%. 5.200 chia 62.000 bằng 8,4%.

Cách đọc ba trường hợp:

Từ A sang B: chi phí tăng 700, doanh thu không đổi. Tỷ lệ xấu đi, và đây là tín hiệu thật.

Từ B sang C: chi phí không đổi, doanh thu tăng. Tỷ lệ tốt lên mà không ai làm gì để tiết kiệm chi phí.

Kết luận: tỷ lệ cải thiện chưa chắc nghĩa là kiểm soát chi phí tốt hơn. Phải xem cả số tuyệt đối. Và ngược lại, tỷ lệ xấu đi trong kỳ doanh thu giảm là bình thường với định phí.

Đây là lỗi đọc số phổ biến nhất về chi phí quản lý doanh nghiệp.

Năm lỗi thường gặp

Lỗi Hậu quả
Còn nêu lệ phí môn bài trong danh sách chi phí Khoản này đã bãi bỏ hoàn toàn từ 01/01/2026
Xếp chi phí sản xuất chung sang chi phí quản lý Giá thành sản phẩm thấp giả, chi phí kỳ này cao giả, và không làm sai tổng nên khó phát hiện
Đưa chi phí vận chuyển nguyên vật liệu về kho vào chi phí trong kỳ Phải vào giá gốc hàng tồn kho
Chi từ 5 triệu đồng trả bằng tiền mặt Bị loại khỏi chi phí được trừ, theo ngưỡng từ 01/7/2025
Chỉ đọc tỷ lệ trên doanh thu, không đọc số tuyệt đối Tỷ lệ cải thiện nhờ doanh thu tăng, không nhờ tiết kiệm chi phí

Lỗi thứ hai là lỗi nguy hiểm nhất vì khó phát hiện nhất. Tổng chi phí vẫn đúng, báo cáo kết quả hoạt động vẫn ra đúng lợi nhuận, nhưng giá thành từng sản phẩm sai, nên mọi quyết định về giá bán đều dựa trên số sai.

Việc nên làm

Việc Lợi ích
Rà bỏ lệ phí môn bài khỏi bảng kế hoạch chi phí 2026 Khoản không còn tồn tại
Lập bảng phân loại nội bộ cho các khoản hay nhầm giữa 627, 641 và 642 Nhất quán giữa những người hạch toán
Ghi lại tiêu chí phân bổ cho các khoản phục vụ nhiều mục đích Giải trình được, và nhất quán giữa các kỳ
Đánh dấu khoản không được trừ ngay khi hạch toán Biết thuế suất hiệu dụng dự kiến trong kỳ
Rà các khoản chi từ 5 triệu đồng Kiểm tra có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt
Theo dõi cả tỷ lệ và số tuyệt đối Không bị tỷ lệ gây hiểu sai

Việc thứ hai có giá trị cao nhất trong thực tế. Phần lớn sai sót phân loại đến từ việc hai người hạch toán cùng một loại khoản chi theo hai cách khác nhau.

Quản lý chi phí trên hệ thống Arito

Arito xử lý:

  • Hệ thống tài khoản theo Thông tư 99/2025 áp dụng từ 01/01/2026 và Thông tư 133/2016
  • Phân loại chi phí theo bộ phận và theo khoản mục, tách rõ chi phí sản xuất chung, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp
  • Tiêu chí phân bổ lưu theo cấu hình, áp dụng nhất quán giữa các kỳ
  • Đánh dấu chi phí không được trừ ngay khi hạch toán, theo từng loại nguyên nhân
  • Cảnh báo khoản chi từ 5 triệu đồng chưa có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt
  • Báo cáo chi phí quản lý doanh nghiệp theo kỳ, cả số tuyệt đối và tỷ lệ trên doanh thu
  • So sánh kế hoạch với thực tế theo từng khoản mục chi phí

Xem lợi nhuận sau thuế là gì hoặc phần mềm ERP.

Chi phí quản lý doanh nghiệp gồm những gì? Tài khoản 642 và ranh giới

Câu hỏi thường gặp

Chi phí quản lý doanh nghiệp gồm những gì?

Chi phí nhân viên quản lý, khấu hao tài sản cố định dùng cho quản lý, đồ dùng văn phòng, dịch vụ mua ngoài như thuê văn phòng và kiểm toán, các loại phí lệ phí, dự phòng phải thu khó đòi, và chi phí khác như công tác phí của bộ phận quản lý.

Chi phí quản lý doanh nghiệp hạch toán vào tài khoản nào?

Tài khoản 642.

Lệ phí môn bài còn hạch toán vào chi phí quản lý doanh nghiệp không?

Không. Lệ phí môn bài đã bãi bỏ hoàn toàn từ 01/01/2026 theo Nghị quyết 198/2025 và Nghị định 362/2025.

Phân biệt chi phí quản lý doanh nghiệp với chi phí bán hàng thế nào?

Chi phí quản lý doanh nghiệp phục vụ quản lý điều hành chung. Chi phí bán hàng phục vụ hoạt động bán và giao hàng. Ví dụ chi phí vận chuyển hàng đi bán là chi phí bán hàng, không phải chi phí quản lý.

Chi phí sản xuất chung khác chi phí quản lý doanh nghiệp ở đâu?

Chi phí sản xuất chung phục vụ hoạt động sản xuất tại phân xưởng và đi vào giá thành sản phẩm. Chi phí quản lý doanh nghiệp vào chi phí trong kỳ. Xếp lẫn hai nhóm làm giá thành sản phẩm sai.

Lương quản đốc phân xưởng xếp vào đâu?

Chi phí sản xuất chung, tài khoản 627, vì đây là quản lý sản xuất không phải quản lý doanh nghiệp.

Chi phí vận chuyển nguyên vật liệu về kho xếp vào đâu?

Vào giá gốc hàng tồn kho, không vào chi phí trong kỳ. Đây là khoản hay bị xếp sai.

Khoản chi quản lý nào không được trừ khi tính thuế?

Chi không có hóa đơn chứng từ hợp pháp, chi từ 5 triệu đồng trả bằng tiền mặt theo Nghị định 181/2025 từ 01/7/2025, tiền chậm nộp thuế và tiền phạt vi phạm hành chính, chi vượt định mức, và chi không phục vụ sản xuất kinh doanh.

Tỷ lệ chi phí quản lý trên doanh thu bao nhiêu là tốt?

Không có con số chuẩn chung. Và phải đọc cùng số tuyệt đối, vì chi phí quản lý phần lớn là định phí nên tỷ lệ cải thiện khi doanh thu tăng dù chi phí không đổi.

Khoản chi phục vụ cả xưởng và văn phòng thì xử lý thế nào?

Phân bổ theo tiêu chí có liên hệ nhân quả với khoản chi, ví dụ diện tích hoặc công suất thiết bị với tiền điện. Tiêu chí phải được ghi lại và áp dụng nhất quán giữa các kỳ.

Tổng kết

Bốn điều quyết định:

Bỏ lệ phí môn bài khỏi mọi danh sách chi phí. Khoản này đã bãi bỏ hoàn toàn từ 01/01/2026.

Lập bảng phân loại nội bộ cho các khoản hay nhầm giữa 627, 641 và 642. Xếp lẫn không làm sai tổng chi phí nên rất khó phát hiện, nhưng làm sai giá thành sản phẩm.

Rà các khoản chi từ 5 triệu đồng. Ngưỡng đã giảm từ 20 triệu từ 01/7/2025, và nhiều khoản chi quản lý nằm đúng trong khoảng này.

Đọc cả tỷ lệ trên doanh thu và số tuyệt đối. Tỷ lệ cải thiện có thể chỉ vì doanh thu tăng, không vì kiểm soát chi phí tốt hơn.

Nội dung mang tính tham khảo, số liệu trong ví dụ là giả định. Khi áp dụng cần đối chiếu Thông tư 99/2025/TT-BTC hoặc Thông tư 133/2016/TT-BTC, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp số 67/2025/QH15 và Nghị định 181/2025/NĐ-CP.

Bài viết liên quan

Chia sẻ

Bài viết liên quan:

Tài nguyên yêu cầu được gửi qua email

Arito sẽ liên hệ lại quý Anh/Chị ngay!