kế toán xây dựng

Kế toán xây dựng là gì? Kế toán xây dựng cần làm gì?

Mục lục

Kế toán xây dựng là một bộ phận không thể thiếu giúp doanh nghiệp vận hành hiệu quả trong ngành xây dựng, đặc biệt khi yêu cầu về xử lý hóa đơn, bóc tách chi phí và báo cáo tài chính là rất cao. Kế toán xây dựng không chỉ ghi chép và phân loại thông tin tài chính mà còn hỗ trợ doanh nghiệp quản lý tài chính, tính toán doanh thu từ các dự án một cách chính xác. Cùng Arito tìm hiểu thêm về kế toán xây dựng nhé!

Kế toán xây dựng là gì?

Theo Wikipedia, “Kế toán xây dựng là quá trình ghi chép, phân loại và báo cáo thông tin tài chính của một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng”. Kế toán xây dựng không chỉ ghi chép và phân tích các thông tin tài chính mà còn hỗ trợ chủ doanh nghiệp quản lý tài chính hiệu quả, đề xuất các giải pháp tối ưu hóa chi phí, và đảm bảo sự thành công của các hợp đồng xây dựng.

Kế toán xây dựng dựa vào dự toán của các dự án đã trúng thầu để bóc tách chi phí và hạch toán. Việc bóc tách chi phí giúp kế toán hiểu rõ từng khoản mục chi phí trong dự toán, từ đó thực hiện hạch toán một cách chính xác và dễ dàng. Bằng cách này, kế toán xây dựng giúp doanh nghiệp kiểm soát chi phí, tối ưu hóa nguồn lực và đảm bảo dự án được thực hiện đúng tiến độ và trong ngân sách cho phép.

kế toán xây dựng

Đặc thù của kế toán xây dựng

Ngành xây dựng có đặc điểm chung là thầu theo từng công trình, mỗi loại công trình như dân dụng, công cộng, nhà ở, căn hộ, nhà máy lại có những đặc điểm riêng biệt:

  • Mỗi công trình và hạng mục đều có một dự toán riêng. Sau khi trúng thầu, kế toán sử dụng dự toán này để phân tích và bóc tách chi phí cho từng công trình. Kế toán phải tập hợp chi phí vào giá trị công trình tương ứng và đối chiếu với bảng dự toán từ bộ phận kỹ thuật để đảm bảo tính hợp lý của các hóa đơn đưa vào hạch toán.
  • Vì chi phí xây dựng phụ thuộc vào địa điểm thi công, kế toán cần áp dụng giá cả phù hợp cho từng công trình ở các tỉnh thành khác nhau.
  • Các công trình thường kéo dài qua nhiều kỳ kế toán, do đó kế toán cần theo dõi chi tiết chi phí sản xuất và kinh doanh cho từng giai đoạn của từng công trình.
  • Giá thành chi tiết của một công trình thường được phân tích theo từng hạng mục và tổng hợp để ra giá thành tổng thể của công trình.
  • Khi công trình hoàn thành và được nghiệm thu, kế toán cần xuất hóa đơn ngay tại thời điểm đó để ghi nhận doanh thu kịp thời.

Đặc thù của kế toán xây dựng

Các công việc của kế toán xây dựng

Dựa trên đặc thù nghiệp vụ kế toán xây dựng, các công việc chính mà kế toán phải thực hiện bao gồm:

  1. Theo dõi và hỗ trợ dự toán nguyên vật liệu: Đảm bảo việc nhập nguyên vật liệu cho từng công trình đúng tiến độ và khớp với dự toán.
  2. Lập và quản lý bảng lương nhân công: Theo dõi chi phí lao động theo từng giai đoạn thi công của công trình.
  3. Theo dõi chi phí máy thi công và chi phí chung: Đảm bảo các chi phí máy móc và chi phí chung phục vụ cho từng công trình được quản lý chặt chẽ.
  4. Phân bổ chi phí và tính giá thành: Lập bảng phân bổ chi phí và tính toán giá thành cho từng công trình, từng hạng mục sau khi hoàn thành và nghiệm thu.
  5. Lập báo cáo hàng tháng, quý: Bao gồm báo cáo về tình hình nguyên vật liệu, kế toán, thuế để đảm bảo sự chuẩn bị và thực hiện kế hoạch kinh doanh.
  6. Lập báo cáo tài chính cuối năm và quyết toán thuế: Chuẩn bị và thực hiện các báo cáo tài chính cuối năm và thực hiện quyết toán thuế theo quy định của pháp luật.
  7. Quản lý sổ sách và chứng từ: Bao gồm sắp xếp, lưu trữ các sổ sách, chứng từ một cách khoa học và dễ dàng tìm kiếm, đặc biệt là các chứng từ phát sinh, các biên bản nghiệm thu theo từng giai đoạn và thanh lý hợp đồng.
  8. Đối chiếu và cân đối số liệu: Đối chiếu dữ liệu giữa dự toán và thực tế phát sinh, đối chiếu giữa chứng từ đầu vào và chi phí thực tế để đảm bảo tính chính xác và cân đối.
  9. Đại diện doanh nghiệp với các cơ quan Nhà nước: Hoạt động như người đại diện của doanh nghiệp khi cần thiết trong các vấn đề liên quan đến kế toán và tài chính của công trình xây dựng.

Các công việc này đòi hỏi sự chuyên môn cao và khả năng tổ chức công việc hiệu quả để đảm bảo tính chính xác, hợp pháp và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp xây dựng.

Các công việc của kế toán xây dựng

Kinh nghiệm làm kế toán xây dựng cơ bản

Dựa trên đặc thù nghiệp vụ kế toán xây dựng, các hoạt động chính mà kế toán phải thực hiện bao gồm:

  1. Nghiên cứu và chuẩn bị nguồn lực tài chính: Kế toán cần đọc và hiểu kỹ hợp đồng ký kết giữa công ty và chủ đầu tư để nắm rõ các thông tin quan trọng như tổng giá trị công trình, thời hạn thi công, thời gian bảo hành, phương thức thanh toán. Đồng thời, kế toán cần chuẩn bị nguồn lực tài chính phù hợp để thực hiện hợp đồng.
  2. Bóc tách dự toán: Sau khi nghiên cứu hợp đồng, kế toán tiến hành bóc tách chi phí dự toán gồm:
    • Chi phí nguyên vật liệu: Bóc tách từng hạng mục chi phí nguyên vật liệu để lên kế hoạch nhập vật tư.
    • Chi phí nhân công trực tiếp: Xác định số lượng công nhân và thời gian cần thiết cho từng công trình.
    • Chi phí chung: Bao gồm chi phí khấu hao TSCĐ, phân bổ CCDC và các chi phí khác liên quan đến thi công công trình.
    • Chi phí máy thi công: Xác định các chi phí liên quan trực tiếp đến việc sử dụng máy móc và thiết bị thi công.
  3. Việc bóc tách chi phí dự toán giúp kế toán hiểu rõ các khoản chi phí trong dự toán để hạch toán chính xác.
  4. Quản lý hóa đơn đầu vào: Trong quá trình thi công, các chi phí như nguyên vật liệu và các chi phí khác phát sinh cần được tập hợp và kiểm tra để đảm bảo các hóa đơn đầu vào được xuất và kiểm soát đúng quy trình. Các hóa đơn phải được xuất trước thời điểm nghiệm thu hoàn thành công trình.
  5. Quản lý chi phí nhân công: Chi phí nhân công là một phần quan trọng trong các doanh nghiệp xây dựng. Kế toán cần lập và quản lý bảng chấm công, tính lương, và các phiếu chi lương riêng biệt cho từng công trình để hạch toán chính xác và theo dõi chi phí nhân công theo từng bộ phận và từng giai đoạn.
  6. Tính giá xuất kho: Kế toán cần lựa chọn phương pháp tính giá xuất kho phù hợp với doanh nghiệp, đặc biệt là trong ngành xây dựng với việc nhập – xuất kho diễn ra thường xuyên. Phương pháp bình quân cuối kỳ là phương pháp phổ biến và hợp lý nhất trong trường hợp này.
  7. Nghiệm thu và xuất hóa đơn: Khi công trình hoàn thành và nghiệm thu, kế toán phải xuất hóa đơn ngay lập tức, kể cả khi khách hàng chưa thanh toán. Việc này đảm bảo rằng doanh nghiệp có thể ghi nhận doanh thu đúng thời điểm và quản lý tài chính hiệu quả.

Các công việc này đòi hỏi kế toán phải có kiến thức chuyên môn sâu và khả năng tổ chức công việc tốt để đảm bảo tính chính xác và hiệu quả trong quản lý tài chính cho các công trình xây dựng.

Kinh nghiệm làm kế toán xây dựng cơ bản

Quy trình kế toán công ty xây dựng 

Dựa trên quy trình kế toán của công ty xây dựng mà bạn đã cung cấp, chúng ta có thể tóm tắt lại các bước cụ thể mà kế toán xây dựng thường thực hiện như sau:

  1. Lập dự toán chào thầu:
    • Kế toán phối hợp với các phòng ban khác để xây dựng hồ sơ chào thầu.
    • Phân tích yếu tố tài chính trên hồ sơ mời thầu để đưa ra giá chào thầu hợp lý.
  2. Chuẩn bị và lên kế hoạch về nguồn lực tài chính:
    • Tính toán dòng tiền dựa trên hợp đồng và dự toán công trình.
    • Lập kế hoạch nhập vật tư, nguyên vật liệu, thuê nhân công, thuê nhà thầu phụ và thuê máy móc thi công.
  3. Theo dõi và hạch toán các nghiệp vụ phát sinh:
    • Theo dõi và hạch toán chi phí như nguyên vật liệu, nhân công trực tiếp, máy thi công và chi phí chung cho từng công trình.
    • Xuất vật tư cho từng công trình theo định mức trong dự toán.
  4. Theo dõi tiến độ, nghiệm thu từng phần, xuất hóa đơn:
    • Kết chuyển chi phí khi có biên bản nghiệm thu.
    • Xuất hóa đơn theo tiến độ nghiệm thu và bàn giao cho chủ đầu tư.
  5. Theo dõi tạm ứng, công nợ:
    • Theo dõi các khoản tạm ứng của lao động, nhà thầu phụ và chủ đầu tư.
    • Đối chiếu và giải quyết các chênh lệch tạm ứng và công nợ.
  6. Hoàn thành dự án nghiệm thu tổng thể:
    • Kiểm tra lại giá trị từng phần đã nghiệm thu trước đó.
    • Lập biên bản nghiệm thu tổng thể và thanh lý hợp đồng.
  7. Lập báo cáo tài chính, báo cáo quản trị:
    • Lập các báo cáo dòng tiền, báo cáo doanh thu – chi phí cho từng công trình.
    • Lập báo cáo tài chính, báo cáo quản trị hàng năm.

Mỗi bước trong quy trình này đều đòi hỏi kế toán xây dựng phải nắm vững quy định kế toán và pháp luật liên quan đến ngành xây dựng. Các hoạt động này không chỉ đảm bảo sự minh bạch và chính xác trong kế toán mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý nguồn lực và tài chính cho các dự án xây dựng.

->>> 10 phần mềm kế toán cho công ty xây dựng tốt nhất

Quy trình kế toán công ty xây dựng 

Cách hạch toán kế toán xây dựng

Để thực hiện các nghiệp vụ kế toán trong lĩnh vực xây dựng một cách chính xác và hiệu quả, đặc biệt là trong việc hạch toán các chi phí như nguyên vật liệu, nhân công trực tiếp, máy thi công và chi phí chung cho công trình, cần tuân thủ các quy định và hướng dẫn cụ thể như sau:

Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp cho công trình

  1. a) Theo Thông tư 200:
  • Hạch toán nghiệp vụ mua nguyên vật liệu:
    • Nợ tài khoản 152 (chi tiết theo từng loại nguyên vật liệu)
    • Nợ tài khoản 1331 (nếu có phí vận chuyển, bảo quản)
    • Có tài khoản 111, 112, 331 (nếu có phí VAT)
  • Hạch toán nghiệp vụ xuất nguyên vật liệu thi công:
    • Nợ tài khoản 621 (chi phí nguyên vật liệu trực tiếp)
    • Có tài khoản 152
  1. b) Theo Quyết định 48:
  • Hạch toán nghiệp vụ xuất nguyên vật liệu thi công:
    • Nợ tài khoản 1541 (chi phí nguyên vật liệu trực tiếp)
    • Có tài khoản 152

Chi phí nhân công trực tiếp

  1. a) Theo Thông tư 200:
  • Hạch toán chi phí lương phải trả công nhân:
    • Nợ tài khoản 622 (chi phí nhân công trực tiếp)
    • Có tài khoản 334 (lương công nhân)
  • Các khoản trích BHXH, BHYT, BHTN tính vào chi phí:
    • Nợ tài khoản 622
    • Có các tài khoản 3383, 3384, 3389
  1. b) Theo Quyết định 48:
  • Hạch toán chi phí lương phải trả công nhân:
    • Nợ tài khoản 1542 (chi phí nhân công trực tiếp)
    • Có tài khoản 334 (lương công nhân)
  • Các khoản trích BHXH, BHYT, BHTN tính vào chi phí:
    • Nợ tài khoản 1542
    • Có các tài khoản 3383, 3384, 3389

Chi phí máy thi công

  1. a) Theo Thông tư 200:
  • Hạch toán chi phí lương phải trả cho lái máy:
    • Nợ tài khoản 6231 (chi phí nhân công máy thi công)
    • Có tài khoản 334 (lương lái máy)
  • Các khoản trích BHXH, BHYT, BHTN tính vào chi phí:
    • Nợ tài khoản 627 (chi phí sản xuất chung)
    • Có các tài khoản 3383, 3384, 3389
  • Trích khấu hao máy thi công:
    • Nợ tài khoản 6234 (chi phí khấu hao)
    • Có tài khoản 214 (khấu hao tài sản cố định)
  • Chi phí xăng dầu và sửa chữa, thay thế phụ tùng:
    • Nợ tài khoản 6232 (chi phí nguyên vật liệu)
    • Nợ tài khoản 6237
    • Nợ tài khoản 1331 (chi tiết theo từng loại phụ tùng)
    • Có các tài khoản 111, 112, 331
  1. b) Theo Quyết định 48:
  • Hạch toán chi phí lương phải trả cho lái máy:
    • Nợ tài khoản 1543 (chi phí máy thi công)
    • Có tài khoản 334 (lương lái máy)
  • Các khoản trích BHXH, BHYT, BHTN tính vào chi phí:
    • Nợ tài khoản 1547 (chi phí sản xuất chung)
    • Có các tài khoản 3383, 3384, 3389
  • Trích khấu hao máy thi công:
    • Nợ tài khoản 1543 (chi phí máy thi công)
    • Có tài khoản 214 (khấu hao tài sản cố định)
  • Chi phí xăng dầu và sửa chữa, thay thế phụ tùng:
    • Nợ tài khoản 1543
    • Nợ tài khoản 1331
    • Có các tài khoản 111, 112, 331

Chi phí chung cho công trình

  1. a) Theo Thông tư 200:
  • Hạch toán chi phí lương phải trả cho bộ phận quản lý công trình:
    • Nợ tài khoản 6271 (chi phí sản xuất chung)
    • Có tài khoản 334 (lương cán bộ quản lý)
  • Các khoản trích BHXH, BHYT, BHTN của bộ phận quản lý công trình tính vào chi phí:
    • Nợ tài khoản 6271
    • Có các tài khoản 3383, 3384, 3389
  • Trích khấu hao tài sản cố định phục vụ quản lý công trình:
    • Nợ tài khoản 6274
    • Có tài khoản 214 (khấu hao tài sản cố định)
  • Các chi phí chung khác:
    • Nợ tài khoản 627
    • Nợ tài khoản 1331
    • Có các tài khoản 111, 112, 331
  1. b) Theo Quyết định 48:
  • Hạch toán chi phí lương phải trả cho bộ phận quản lý công trình:
    • Nợ tài khoản 1547 (chi phí sản xuất chung)
    • Có tài khoản 334 (lương cán bộ quản lý)
  • Các khoản trích BHXH, BHYT, BHTN của bộ phận quản lý công trình tính vào chi phí:
    • Nợ tài khoản 1547
    • Có các tài khoản 3383, 3384, 3389
  • Trích khấu hao tài sản cố định phục vụ quản lý công trình:
    • Nợ tài khoản 1543
    • Có tài khoản 214 (khấu hao tài sản cố định)
  • Các chi phí chung khác:
    • Nợ tài khoản 1547
    • Nợ tài khoản 1331
    • Có các tài khoản 111, 112, 331

Để thực hiện các nghiệp vụ này một cách nhanh chóng, tự động và chính xác hơn, các doanh nghiệp xây dựng thường sử dụng phần mềm kế toán như phần mềm kế toán Arito để hỗ trợ quản lý và hạch toán các khoản chi phí theo đúng quy định và hướng dẫn của pháp luật.

Những lưu ý của kế toán xây dựng cần phải biết

Trước hết, để giải quyết vấn đề xuất hóa đơn trong quá trình nghiệm thu công trình xây dựng, ta cần phân biệt hai trường hợp chính:

1. Xuất 1 lần hóa đơn cho toàn bộ công trình sau khi nghiệm thu tổng thể:

Đây là trường hợp công trình được nghiệm thu và bàn giao một lần duy nhất sau khi hoàn thành toàn bộ. Kế toán xây dựng cần thực hiện các bước sau:

  • Xuất hóa đơn đúng thời điểm nghiệm thu: Khi công trình được nghiệm thu tổng thể, kế toán phải chắc chắn rằng hóa đơn được xuất ra trong thời gian gần nhất sau khi nghiệm thu. Điều này giúp tránh phạt về việc xuất hóa đơn sai thời điểm theo quy định pháp luật.
  • Tính toán lại tổng giá trị công trình: Kế toán cần kiểm tra và tính tổng giá trị công trình sau thuế từ các hóa đơn đã xuất trước đó. Đây là bước quan trọng để đảm bảo tổng giá trị hóa đơn sau thuế phải bằng hoặc gần bằng tổng giá trị công trình được nghiệm thu và bàn giao.
  • Kiểm tra công nợ và yêu cầu thanh toán: Sau khi xuất hóa đơn, kế toán cần kiểm tra lại các công nợ cần thu từ chủ đầu tư. Việc này giúp đảm bảo rằng số tiền còn nợ từ chủ đầu tư phù hợp với hợp đồng đã ký kết và các điều khoản thanh toán.
  • Lập báo cáo tài chính và báo cáo quản trị: Cuối cùng, kế toán xây dựng cần lập báo cáo tài chính và báo cáo quản trị để báo cáo cho ban lãnh đạo công ty về kết quả hoạt động kinh doanh của dự án xây dựng.

2. Xuất nhiều lần hóa đơn cho từng giai đoạn nghiệm thu:

Đối với những công trình có nhiều giai đoạn nghiệm thu và bàn giao từng phần, kế toán xây dựng phải thực hiện xuất hóa đơn theo từng giai đoạn. Các bước thực hiện gồm:

  • Xuất hóa đơn đúng thời điểm từng giai đoạn: Sau khi hoàn thành và nghiệm thu từng phần, kế toán phải lập hóa đơn với giá trị tương ứng với từng giai đoạn đã nghiệm thu và bàn giao. Việc này giúp công ty đảm bảo thu được doanh thu đúng từng phần đã hoàn thành của dự án.
  • Cộng tổng giá trị các hóa đơn: Khi đã xuất hóa đơn cho từng giai đoạn, kế toán cần tính toán lại tổng giá trị sau thuế của các hóa đơn này để đối chiếu với tổng giá trị công trình và hợp đồng đã ký kết.
  • Kiểm tra và yêu cầu thanh toán công nợ: Tương tự như trường hợp trên, sau khi xuất hóa đơn, kế toán phải kiểm tra lại các công nợ cần thu từ chủ đầu tư và yêu cầu thanh toán đúng theo từng hóa đơn.
  • Lập báo cáo tài chính và báo cáo quản trị: Cuối cùng, cũng cần lập báo cáo tài chính và báo cáo quản trị để báo cáo cho ban lãnh đạo công ty, nhưng trong trường hợp này, báo cáo sẽ phản ánh theo từng giai đoạn nghiệm thu.

Việc thực hiện đúng các quy trình kế toán này không chỉ đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật mà còn giúp công ty xây dựng quản lý tài chính một cách hiệu quả và minh bạch.

 

Chia sẻ

Bài viết liên quan:

Công nghệ

Giới thiệu phần mềm xử lý hoá đơn điện tử đầu vào tự động ARITO INVOICE

Bạn đang đau đầu với việc xử lý xếp hóa đơn đầu vào chờ ghi sổ. Bạn tốn nhiều thời gian cho việc xử lý thủ công hóa đơn điện tử. Bạn cảm thấy nhàm chán vì phải lặp đi lặp lại nhiều lần các thao tác để chuyển hóa đơn đầu vào của nhà cung cấp qua chứng từ kế toán. Bạn lo lắng vì có thể có sai sót trong quá trình nhập liệu hóa đơn đầu vào. Bạn đang rất cần một giải pháp để có thể xử lý tự động, nhanh gọn, chính xác dữ liệu

Task Management là gì
Tin trong ngành

Task Management là gì? Các phương pháp task management hiệu quả

Task Management (quản lý tác vụ) là nền tảng của sự cộng tác trong quản lý dự án. Khi các tác vụ được quản lý đúng cách, chúng sẽ mang lại cho tổ chức một quy trình làm việc hiệu quả – yếu tố cốt lõi giúp hợp tác và điều phối mọi dự án trong doanh nghiệp. Cùng Arito Solution tìm hiểu thêm về task management và tìm ra các phương pháp quản lý tác vụ hiệu quả nhất hiện nay. Tìm hiểu về Task Management Trước khi tìm ra giải pháp quản lý tác vụ hiệu quả, các

Khái niệm văn phòng điện tử
Tin trong ngành

Văn phòng điện tử là gì? Làm sao ứng dụng văn phòng điện tử hiệu quả

Văn phòng điện tử là một giải pháp công nghệ tiên tiến giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình làm việc thông qua việc số hóa toàn bộ tài liệu và quy trình nghiệp vụ. Với văn phòng điện tử, các doanh nghiệp có thể quản lý, lưu trữ và chia sẻ thông tin một cách nhanh chóng và hiệu quả từ bất kỳ đâu, trên bất kỳ thiết bị nào.  Tuy nhiên, không phải doanh nghiệp nào cũng biết cách ứng dụng văn phòng điện tử một cách hiệu quả. Trong bài viết này, Arito sẽ giới thiệu

văn phòng số là gì
Tin trong ngành

Văn phòng số là gì? Giải pháp vận hành tối ưu cho doanh nghiệp

Xu hướng chuyển đổi số cho các nơi làm việc đã diễn ra từ lâu, đặc biệt từ đại dịch COVID-19 đã thúc đẩy quá trình này nhanh chóng hơn bao giờ hết. Thách thức đối với nhiều doanh nghiệp hiện nay là làm sao tận dụng và triển khai văn phòng số hiệu quả nhất. Vậy văn phòng số là gì và mang lại những lợi ích gì cho doanh nghiệp? Hãy cùng Arito Solutions tìm hiểu trong bài viết sau! 1. Văn phòng số là gì? Văn phòng số là một thuật ngữ được sử dụng để miêu

Arito sẽ liên hệ lại quý Anh/Chị ngay!